Yonatan Solomon
Sep 21, 2026 4:51 PM
172.58.10.190
ሓላፍነትና ኣብ ልዕሊ ኤርትራ፡ ካብ መስዋእቲ ክሳብ ህንጸት ሃገር ከም ኤርትራውያን፡ ክሳብ ክንድዚ ንምብጻሕ እንታይ ከም ዝወሰደ ንፈልጥ ኢና።
ናጽነትና ኣብ ኢድና ኣይተዋህበን። ብዓሰርተታት ዓመታት ብመስዋእቲ፡ ብቓልሲ፡ ብጸገም፡ ብጽንዓትን ብዘይተለምደ ትብዓትን እዩ ዝተረኽበ። ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ጀጋኑና መጻኢ ወለዶታት ብኽብርን ናጽነትን ናይ ገዛእ ርእሶም መጻኢ ናይ ምህናጽ ዕድልን ምእንቲ ክነብሩ ዝዓበየ መስዋእቲ - ህይወቶም - ከፊሎም። ብመስዋእቲ ዝተወልደት ሃገር ኢና ወሪስና። ሕጂ፡ ናይ ምህናጽ ሓላፍነት ወሪስና ኣለና።
ኤርትራ ካብ መሰረቱ ምህናጽ ህዝቢ ካብ ባዶ ምህናጽ ቀሊል ኣይኮነን። ሓንቲ ሃገር መግቢ፡ ኣብያተ ትምህርቲ፡ ሆስፒታላት፡ ጽርግያታት፡ ሕርሻታት፡ ስርዓተ ማይ፡ ሓይሊ ኤሌክትሪክ፡ ኢንዱስትሪታት፡ ቴክኖሎጂ፡ መጓዓዝያ፡ መንበሪ ኣባይቲ፡ ቁጠባዊ ዕድላት የድልያ። ንቐፃሊ ወለዶ ዘስተምህሩ መምህራን፣ ህይወት ዘድሕኑ ሓካይም፣ ትሕተ ቅርፂ ዝሃንፁ መሃንድሳት፣ ምግቢ ዘፍርዩ ሓረስቶት፣ ስራሕ ዝፈጥሩ ሰብ ሃፍቲ፣ መፃኢኦም ኣብ ኢዶም ምዃኑ ዝኣምኑ መናእሰይ የድልይዎ።
ኤርትራ ዘጋጥማ ብድሆታት ኣዝዩ ዓቢ’ዩ- ግን ጀጋኑና ዘጋጠሞም ብድሆ’ውን ከምኡ’ዩ ነይሩ።
“ኤርትራ እንታይ ክትህበኒ እያ?” “ ንኤርትራ እንታይ ክህባ?” ሎሚ ንነብስና ክንሓታ ዝግበኣና ሕቶ ንሱ እዩ። ኣብ ዲያስፖራ ዘለናከ? ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ኤርትራውያን ካብ ሃገር ወጻኢ ይነብሩ።
ኣብ ምዕባለ ኤርትራ ኣበርክቶ ክገብሩ ዝኽእሉ ፍልጠት፡ ክእለት፡ ንግዲ፡ ቴክኖሎጂ፡ ርእሰ-ማል፡ ሞያዊ ተመኩሮ፡ ምትእስሳር ኣጥሪና ኣለና።ስለዚ ብቕንዕና ንነብስና ክንሓትት ኣለና፡ ኣብ ኤርትራ ዘለኒ ኣበርክቶ እንታይ እዩ? ብገንዘብ ጥራይ ዘይኮነ። ክምህር ይኽእል ድየ? ወፍሪ ክገብር ይኽእል ድየ? ቢዝነስ ክፈጥር ይኽእል ድየ? ንሓደ ኤርትራዊ መንእሰይ ክምዕዶ ይኽእል ድየ? ቴክኖሎጂ ወይ ሞያዊ ፍልጠት ከምጽእ ይኽእል ድየ? ሕርሻ ንምምዕባል ክሕግዝ ይኽእል ድየ? ንትምህርቲ ክድግፍ ይኽእል ድየ? ሆስፒታል፡ ቤት ትምህርቲ፡ ጽርግያ ወይ ማሕበረሰብ ኣብ ምህናጽ ክሕግዝ ይኽእል ድየ? ንመንእሰያት ዕድላት ክፈጥር ይኽእል ድየ? ንኤርትራ ክሕይላ ዝኽእል ሓሳባት ከካፍል ይኽእል ድየ? ኩሉ ኤርትራዊ ዘበርክቶ ነገር ኣለዎ። ኤርትራ ናይ ኩላትና እያ ኣብ ዲያስፖራ ምንባር ኣብ ልዕሊ ዓድና ሓላፍነትና ዘወግድ ኣይኮነን። ርሕቀት መንነት ኣይድምስሶን እዩ። ኣብ እንነብረሉ ቦታ ኤርትራ ኣካል ታሪኽናን መስዋእትናን ሓባራዊ ሓላፍነትናን ኮይና ትቕጽል ኣላ። ንህንጸት ሃገር ከም ናይቶም ኣብ ውሽጢ ኤርትራ ዝነብሩ ጥራይ ዝምልከት ነገር ጌርና ክንሓስቦ የብልናን። እቲ ሓላፍነት ናይ ኩላትና እዩ። ሓላፍነት ግን ካብ ቃላት ንላዕሊ ትርጉም እውን ኣለዎ። ሃገራውነት ናብ ተግባር ምቕያር ማለት እዩ። ሰማእታትና ካብ ምዝካር ጥራይ ሓሊፍና ነቲ ዝተሰውኡሉ መጻኢ ንምኽባር እንታይ ንገብር ኣለና ኢልና ንነብስና ክንሓትት ምጅማር ማለት እዩ። ጀጋኑና ህይወቶም ሂቦም። ዝተፈለየ ነገር ክንህብ ንሕተት ኣለና: ፍልጠትና እዩ። ክእለትና። ግዜና ። ጸጋታትና ። ፈጠራና ። ሓሳባትና ። ተወፋይነትና ። ቀጻሊ ወለዶ ይዕዘብ ኣሎ ነቶም ምእንቲ ኤርትራ መስዋእቲ ዝኸፈሉ ክንህቦም እንኽእል ዝዓበየ ክብሪ ስሞም ምዝካር ጥራይ ኣይኮነን። ንመስዋእቶም ዝበቅዕ ነገር ንምህናጽ እዩ። ቆልዑ ዝሓልሙሉ ኣብያተ ትምህርቲ ንሃንጽ። ሰባት ፅሬት ዘለዎ ክንክን ዝረኽብሉ ሆስፒታላት ንሃንፅ። ህዝብና ብዝያዳ ናይ ባዕሉ መግቡ ምእንቲ ከፍሪ ሕርሻ ነጠናኽር። ማሕበረሰባት ዘራኽብ መንገድን ትሕተ ቅርጽን ንሰርሕ። ቴክኖሎጂ፣ ኢንዱስትሪ፣ ቱሪዝም፣ ዓሳ፣ ፀዓት፣ ኢንተርፕሪነርሺፕ ነማዕብል። መንእሰያት ኤርትራ ብተኽእሎ ዝተመልአ መጻኢ ዝርእየሉ ቁጠባ ንፍጠር። ከምኡ’ውን ፍልጠት፡ ጻዕሪ፡ ቅንዕና፡ ፈጠራ ዋጋ ዝወሃበሉ ሕብረተሰብ ንሃንጽ። ካብ ዝኽሪ ናብ ሓላፍነት እቲ ንናጽነት ዝተቓለሰ ወለዶ ጾር ሓርነት ተሰኪሙ። ወለዶና ጾር ልምዓት ተሰኪሙ ይርከብ። እቲ ሕቶ ድሕሪ ሕጂ “ጀጋኑና እንታይ መስዋእቲ ከፊሎምልና?” ከምዚ ኢልና እውን ክንሓትት ኣሎና:- “ስለቶም ብድሕሬና ዚመጹ ወለዶታት እንታይ ክንስውእ ፍቓደኛታት ኢና፧” ምኽንያቱ ናጽነት መጀመርታ ጥራይ ስለ ዝነበረ። እቲ ሓቀኛ ብድሆ ናጽነት ናብ ብልጽግና፡ ፍልጠት፡ ዕድል፡ ክብሪ፡ ከምኡ’ውን ዘላቒ መጻኢ ምቕያር እዩ። ኩሉ ኤርትራዊ-ኣብ ውሽጢ ሃገርን ኣብ መላእ ዲያስፖራን- ክጻወቶ ዘለዎ ተራ ኣለዎ። ኩላትና ሓደ ዓይነት ነገር ክንገብር ኣይንኽእልን ንኸውን። ኩላትና ግን ሓደ ነገር ክንገብር ንኽእል ኢና። ንኤርትራ ካብ ካልእ ሰብ እንታይ ከም ዘድልያ ጥራይ ምሕታት ነቋርጽ። እስከ ንርእስና ንሕቶ፦ እንታይ ከበርክት እኽእል፧ ጀጋኑና ሃገር ሂቦምና። ሕጂ ድማ መጻኢኣ ንምህናጽ ክንሕግዝ ሓላፍነትና እዩ። 🇪🇷
ብዓሰብ - ኣሳቢብካ ሰበብ ================ ዓሰብ፡ ወደባዊት ከተማ ኵርዓትና ግርማና ሉል ቀይሕባሕሪ ሓንቲ ካብ ሃብትና እንታይ ኢና ነድምጽ ንሰምዕ ዘለና ኩርኳሕ እዝኒ ረባሺ ሕልና "እንተ ብሰላም ወይ ብሓይሊ ተጠቒምና 'ቲ ብዝሕና ቍጽሪ ክንውንና ኢና ዓሰብ ቀይሕ ባሕሪ" ይብሉ ኣለዉ ወረርቲ ዓመጽቲ ስሱዓት ጎረቤት ሉኡኻት መወልቲ ፋሉል ቀይዲ-በተኽ ዘይዓጦም ሕጊ ደፋር ዘረባ ክትሰምዖ መስደመም ብዘይሕፍረት እናሻዕ ዝደጋገም ሕልሚ ወደብ ባሕሪ ዘይጭበጥ ዘይትርጎም ጎረቤትና ሓቂ ዝሃደሞም ወራር ዓመጽ ዝገበሩ ባህሎም ጣሓርናኩም ዝብሉ ጸሓይ ዝዓረቦም ሓሶት ዘራፍ መለለዪ ስሞም ክንዲ ስራሕ ዝበልዑ ዓጢሮም ብምልማን ዘንዉሑ ኣጽፋሮም እንተ 'ቲ መልስና፡ ኣይትድከሙ! ብሕጊ ብስርዓት ተማእዘኑ ንሱ'ዩ መልስና ካብ ቀደሙ እወ 'ቲ ሕሉፍ ገምግሙ ዝተኸፍለ ኩሉ ክሳራ መኽሰቡ ዓሰብ ኣካል ኤርትራ'ያ ካብ ቀደም ካብ ጥንቲ ዶባ 'ተነጸረ ብዉዑል መግዛእቲ ንነጻነት ክብራ 'ተኸፍላ መስዋእቲ
ዓዲ ዋዓል ====== እዚ ግብዝ ዝብል ዘሎ ትልኽ መልሓሰኛ ክምድር ዘይሓንኽ ይተዃቱኽ ኣሎ ሰላምና ክህውኽ ዝገርም'ዩ! እቲ ኹሉ ዝብሎ! ጽውጽዋይ ሓሶት ዝዓብለሎ ሕማም ርእሲ እዝኒ ዘይቅበሎ እወ! የማራስሕ ኣሎ ንሓቂ ንታሪኽ ታሪኽ ኤርትራ ካብ እምባ ዝብርኽ ወርቂ ጥማዕ ዘይብሉ ሕርኽርኽ ይብል ኣሎ ክወርር'የ ብለይቲ ብቐትሪ ናብቲ ወደብ - ማያት ቀይሕ ባሕሪ ርስቲ ኤርትራ ዝተኸፍሎ እልቢ ጥራሕ ወዓላ! ኣብኣ ትረኽባ! ከምቶም ዝሓለፉ ጭፍራ ሳሕል ዝሃለቑ ኣብ መሬት ኤርትራ ሓደ ድሕሪ ሓደ በብታራ ኣስተውዕል! ብልጽግናዶ ብዕልግና፧ እዝንኻ ሃብ ስማዕ ኣድህበሉ ምኽሪ ለባማት'ዩ ዋጋ ዘይትበሉ
ስለዚ፡ ኢትዮጵያውያን ብፍላይ ድማ መንግስቲ ሰልፊ ብልጽግና፡ ባሕሪ ክትሓልሙ ክትምነዩ መሰልኩም እዩ። ክሳብ ሕልምን ትምኒትን ነጻ ዝኾነ። ግና "ሕልሚ ኣየናብር፡ ማይ ኣይስምብር" እዩ'ሞ ካብ ሕልምን ትምኒትን ተባራቢኩም ኣብ ክውንነት ኣሚንኩም ክትነብሩ እቲ ዝሓሸን፡ዝበለጸን ዝሰልጠነን መንገዲ እዩ። ንዓኹም ብዓብይኡ፡ ንህዝብኹምን ንሃገርኩም ዘርብሕ እዩ።
ብዝተረፈ ብሓሶት፡ ብምጉዕባዕን ብናይ ልቢ-ወለድ ታሪኽን ዝርከብ ወይ ዝውነን ባሕርን መሬትን የለን።
እንተ ንሕና ኩልና ኤርትራውያን ንመሬትና፡ ንባሕርናን ንሰማይናን ከም ቀደምና ኣብ ቅድሚ ዝኾነ ኩነት ከንኽብሮ ድልዋት ኢና።
ስለዚ፡ ካብ ኲናትን፡ መንገዲ ጥፍኣትን ዕንወትን ስጉምቲ ተቖጠቡ። "ዓዲ ዋዓሉ!" ብሕግን ስርዓትን ዉዑላት ዓለምን ተገዝኡ፡ ተማእዘኑ። ንናይ ሓባር ዕብየት ብቕንዕና ሕሰቡ።
ወይ ጸገም! ====== ወይ ጸገምምም! ዕድል ድዩ መርገም፧ ጉድ እኮ ረኺብና ሰላም ሓርቢቱና በዛ ጎረቤትና ኢትዮጵያ ጓና መራሕቲ ኢትዮጵያ ናይ ዓመጽ ኣርኣያ ካብ ሃይለስላሴ ክሳብ ደርጊ ወያንያዊ ስርዓት ጸቢብ ርእሲ 'ቲ ቆልዓ በሻሻ ተላኣኺ ዝነበሩ ኩሎም መሳፍንቲ ስርዓት-ኣልቦ ወረርቲ ዓጠርቲ ኣብ ሊዕሌና ዘውረዱ መቕዘፍቲ ስኒት ሰላም ፍጹም ዘይስቆሮም ሕጊ ዉዑል ዘይፈልጡ ኣኽቢሮም ዘራፍ ይብሉ ዋላ ተሳዒሮም ኣስሓኮ ዘይብሎም ተቛመርቲ ምስ ኩሉ ጎረቤት ተናኸስቲ ዘይእመኑ ጠላማት ወቀርቲ መዋእል ኮይንዎም ክወሩ ክዘምቱ ጥሓርናኩም ክብሉ ሰብ ድሓን ከጽንቱ ራህዋ ምዕብልና ገዲፍዎም ከይዱ ክንዲ ጻዕሪ ኣብ ስራሕ ዘድህቡ ፍቕሪ ሰላም ስኒት ዝሕብሕቡ ኲናት ውግእ ህውከት ይዝሙሩ ዘሕንኽ! ዘሐፍር'ዩ! መራሕቲ ኢትዮጵያ፡ ኣብ ፈጠራ ታሪኽ ዝዕንድሩ ዝሓለፈ ዕንወት ዘይዝክሩ ወርትግ ኣብ ወራር ኣብ ዓመጽ ጋም ማን ይብሉ
መርገም ድዩ ምረቓ ኣጋጣሚ ዕድል ጎረቤትና ኩሉ ኣይጥዑይ ኣይጽሉል ልኡኻት ባዕዳውያን ከደምቲ ጎባልል፧ ቅዱስ ቅንዒ ፍጹም ዝረሓቖም ክንዲ ስራሕ ዝበልዑ ሸምጢጦም ልሙሳት ሕልና ካብ ህውከት እተቶም ሕስድና ዝሰረጸ ኣብ ደሞም ወራር ዓመጽ ዝገበሩ ባህሎም ሺርካ ዕብየት ፍጹም ዘይስቆሮም ተሳዒሮም ዘራፍ ዘይቅደሙ ወረርናኩም ጥሓርናኩም ክብሉ ምዕብልና ገዲፍዎም ከይዱ ገዛእቲ ኢትዮጲያ ቅድሞም ድሕሮም ክልተ-ሓደ - ቅንዕና ዘየብሎም ብፈጠራ ሓሶት ዘደንቁሩ ህዝቦም "ወሪርና ኣይንፈጥ ተሳዒርና ንባዕዲ ኣውሮጳ ተምበርኪኽና ናይ ሰለስተ ሺሕ ነጻነት ዘለና እንኮ ኣብ ኣፍሪቃ ንሕና ኢና..." ክብሉ ክትሰምዕ ትሓፍር! 'ቲ ሓሶቶም እዝግዮ'ዩ ዘብል መን ድዩ ኣብ ትሕቲ ጥልያን ዝተገዝአ ንሓሙሽተ ዓመት ዋላ ተዋሓደ፧ እወ መን'ዩ ኢትዮጵያ ዝሓረረ ናጻ ሃገር ሓራ ዝገበረ እንግሊዝዶ ኣይኮነን ጥልያን ዝሰዓረ፧
ኤርትራ ድሮ ብፊደላት ግዕዝ ኣቢላ ካብ ዓለምና ዝሃብተሙ ስርዓታት ጽሕፈት ወኒና ኣላ፣ ልዕሊ 300 ፊደላት ከም መሰረት ሓያሎ ቋንቋታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ኮይኖም የገልግሉ። እዚ ብባህርያዊ መገዲ ኣገዳሲ ሕቶ የልዕል፡ ስለምንታይ ተወሳኺ 300 ፊደላት ምፍጣር?
እቲ መልሲ ነቲ ዝጸንሐ ፊደላት ኣብ ምትካእ ዘይኮነስ፡ ሓደስቲ ትምህርታዊ፡ ሳይንሳውን ሕሳባውን ድሌታት ንምምላእ ዓቕሙ ኣብ ምስፋሕ እዩ። ፍልጠት ደቂ ሰባት እናማዕበለ ምስ ከደ፡ ነቲ ፍልጠት ንምግላጽን ንምትሕልላፍን ዝጥቀሙሉ መሳርሒታት እውን ከምኡ ክኸውን ኣለዎ።
ምምዕባል ሓደስቲ ገጸ ባህርያት ብዙሕ ሕቶታት ምዓደመ፡ ኣስማቶም እንታይ እዩ? እንታይ ዕላማ እዮም ዘገልግሉ፧ ብኸመይ እዮም ተነዲፎም፧ ንፍጥረቶም ዝመርሑ እንታይ መትከላት እዮም፧ እዚ ሕቶታት እዚ ኣገደስቲ ዝኾኑሉ ምኽንያት፡ ነፍሲ ወከፍ ስርዓተ ጽሕፈት፡ ምሁራውን ባህላውን ባህግታት ሕብረተሰቡ ዘንጸባርቕ ስለ ዝኾነ እዩ።
ሓደ ካብቲ ዝቐረበ ኣተገባብራ ናይዞም ሓደስቲ ምልክታት ኣብ ሕሳብን ሳይንሳዊ ምልክትን እዩ። ልክዕ ከምቲ ፊደላት ላቲንን ግሪኽን ኣብ ዘመናዊ ሕሳብ ከም ተለዋዋጢ ቁጽሪ ብሰፊሑ ዝጥቀሙሉ፡ ሓደስቲ ዝማዕበሉ ናይ ኤርትራ ምልክታት፡ ንተለዋዋጢ ነገራት፡ ንርክባት ሒሳብን ምዕቡል ስርዓታት ግራፊንግን ንምውካል ፍሉይ ቅርጺ ክህቡ ይኽእሉ እዮም። እዚ ድማ ኣብ ናይ ኤርትራ ናይ ባዕላ ቋንቋውን ባህላውን ውርሻታት ዝተሰረቱ ምልክታት ኣቢሎም ናይ ሒሳብ ኣምር ክግለጹ ምኸኣለ።
እቲ ዕላማ ተወሳኺ ፊደላት ምውሳኽ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣብ ትምህርቲ፡ ሕሳብ፡ ሳይንስን ቴክኖሎጅን ንዝፍጠር ምህዞታት ክድግፍ ዝኽእል ሰፊሕ ምሳልያዊ ቋንቋ ምፍጣር እዩ። ኣብዚ ራእይ እዚ፡ ፊደላት ካብ ስርዓተ ጽሕፈት ንላዕሊ ይኸውን-ንምርካብን ንምምሃርን ንኣእምሮኣዊ ምዕባለን ዝኸውን መሳርሒ ይኸውን።
Thank you for reading
Yonatan
ከምቲ ሓደ እዋን ኣብርሃም ሱልጣንን ወልደኣብ ወልደማርያምን ዝኣወጅዎ፡
ህዝብና ምስ ተላዕለ፡ኩላትና ብዝነበርናዮ ሕልሚ ንናጽነት ተባሂሉ።
ካብ ኩሉ ኩርናዓት ዓለም ልቢ ነቲ ጻውዒት መለሰሉ፣
ምጽንናዕ ገዲፍና፡ ኩላትና ምሃብ፡ ምሃብ ኮነ።
ናብ ናቕፋና መጽእና፣ ብሓውን እምንን፣
ምቕሉልነት ንቃልሲ፡ ብናይ ገዛእ ርእስና መሬት ንግዲ።
ብትብዓት ንናጽነት መራሒና፣
ንኤርትራ ብመንፈስ ተሰኪምናያ፣
ብዘይስበር ትምክሕቲ።
ዓወት ንሓፋሽ ኮነ ጭሮሖና።
ብመስዋእትን ሓድነትን ናጽነት ተዓዊትና ዛንታ ናይ ብዙሓት፡
ዓወት ናይ ኤርትራ ኮነ።
ንምህናጽ ሃገርና ሕጂዉን እቲ ጻውዒት ይደገም ፣ ብተመሳሳሊ ሃልሃልታ ተሰኪምና፣ ኣብ ዝኾነ ቦታ ደው ኢልና፡ ተመሳሳሊ መልሲ ንመልስ። ኤርትራና ሓያልን ዘይቲድፈርን ንምህናጽ፡ ካብ ነፍሲ ወከፍ መሬት፡ብሓባር ዕድላ ነዕብዮ።
Yonatan Solomon &
Yemane Tesfai (idea)
Make song 🎵
ሕሳብ ብኸመይ ከም እንምህሮ ዳግማይ ምሕሳብ ከድልየና እዩ።
ሎሚ፡ ብዙሓት ተማሃሮ ፈተና ንምሕላፍ ጥራይ፡ ማለት ንምርዳእ ኣብ ክንዲ ንምጽዋር ጥራይ፡ ሕሳብ የጽንዑ።
ኣብ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን ዩኒቨርሲቲታትን መብዛሕትኡ ግዜ ሕሳብ ኣብ ክንዲ ትርጉም ዘለዎ ኣተሓሳስባ ከም ስብስብ ኣገባባት እዩ ዝቐርብ። እዚ ኣተሓሳስባ እዚ ንፍልጠት ንምድላይን ንፈጠራን ንነዊሕ እዋን ዝጸንሕ ምልከትን ይድርቶ።
ኣብ መላእ ዓለም ትምህርቲ ሕሳብ ብሓሳብ ዘመናዊ ምግባር የድልዮ። ዋጋ ስለ ዝጎደሎ ዘይኮነስ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ምስ ተማሃሮ ብዕምቆትን ነባሪን መንገዲ ምትእስሳር ስለዘይክእል እዩ።
ሓደ ሓያል መንገዲ ንቕድሚት ሕሳብ ምስ ታሪኹ ዳግማይ ምትእስሳር እዩ። ተማሃሮ ናይ ሕ ሳብ ሓሳባት ብኸመይ ከም ዝማዕበሉ፡ ማለት ኣምር ኣብ ውሽጢ ዘመናት ብኸመይ ከም ዝማዕበሉ፡ ጸገማት ብኸመይ ከም ዝፍታሑን ንኣተሓሳስባ ብኸመይ ከም ዝተቐየረን ምስ ዝፈልጡ፡ ንሕሳብ ከም እኩብ ርጡብ ሕግታት ዘይኮነስ ከም ህያው፡ ሰብኣዊ ምድላይ ጌሮም ክርእይዎ ይጅምሩ።
እዚ ኣረኣእያ እዚ ዓሚቝ ምርዳእ የተባብዕ። ተማሃሮ ዝሓሸ ሕቶታት ክሓቱ፣ ብነቐፌታዊ መንገዲ ክሓስቡን ንሓደ ጸገም ዝቐርበሉ ብዙሕ መገድታት ከምዘሎ ንኽግንዘቡን ይፈታተን እዩ።
ድልዱል መሰረታዊ ነገራት ምስ ታሪኻዊ ርድኢትን ሓቀኛ ትርጉምን ብምውህሃድ፡ ካብ ልዕሊ ዓቐን ርጡብ ኣስተምህሮ ክንርሕቕን ኣብ ክንድኡ ርእሰ ተኣማንነት ዘለዎምን ብቑዓትን ተማሃሮ ከነማዕብል ንኽእል ኢና፡ብፍላይ ብደረጃ ካልኣይ ደረጃ፡ ንሕጅሳብ ከም ጠለብ ጥራይ ዘይኮነ፡ ከም ሓያል መሳርሒ ኣተሓሳስባን ምህዞን ዝርእይዎ ክከውን ኣለዎ።
Yonatan Math
ኣቀማምጣ ኤርትራ ብጣዕሚ ኢዩ ዝገርም ንማዓድን ንዝምልክት። ኤርትራ ከም ሓንቲ ሃገር ክንርእያ ከለና፥ ኣብ ሓንቲ ጎቦ ኮፍ ከምዝበለት ኢያ። እቲ ዝላዓለ ካብ1800 ስጋብ 2300 ምትሮ እዩ። እቲ ዝተሓተ ድማ 75 ትሕቲ ባሕሪ ኣብ ከባቢ ዓፋር ፖታሽ ዝርከበሉ ከባቢ እዩ። ኣአስመራ ድማ 1800 ሊዕሊ ባሕሪ ትርከብ።
ሕጂ እዚ እንታይ ከርድኣካ ይክእል፤ እቲ ማዓድናት ትሕቲ መሬት ዘሎ ንላዕሊ ከም ዝወጸ። ንሕና ሕጂ ከነስተውዕሎ ዝግባ ኣና፤ እንታይ ዓይነት መዓድን ኣብ ምንታይ ዓይነት ሓመድ ይጸንሕ።
እቶም ብቅጻሊ ከም ቀመማትን ማዓድናትን ዝፍለጡ ባእታታት ማለት ካብ ሃይድሮጅን ክሳብ ኦጋነሶን ኣብ ግምት የእቲና ኣብ ልዕልን ታሕትን መሬት ከም ዝርከቡ ኣብ ግምት ክንእቱ ይግባእ። ተመራመርናን ኣጽኒዕናን ክንፈልጦ ንክእል ንባህርያት ባእታታቱ።
ነቲ መሬት ንሕብሩ፥ ንዓይነቱ፤ ንከባቢኡ፥ ከነስተዉዕለሉ እንተ ጀሚርና ንምንታይ ከም ኡ ዓይነት ምሓዙ ምክንያት ኣለዎ። መሬትና ድማ ብጣሚ ሃብታም ምካኑ ነስተውዕል። ገለ ገለ ሰባት ቡዙሕ ይገርሞም ከምዚ ዓይነት ምዓድን ይርከብ እንተበልካዮም። ኣብ ኣፍሪቃ ዝይርከብ መዓድን ኣሎ ድዩ፧ ኤርትራውን ኣብ ኣፍሪቃ እያ ትርከብ። መብዛሕቱ ኣብ ኣፍሪቃ ዝርከብ ማዓድናት መጠኑ ይበዝሕን ይዉሕድን ድ ኣ እምበር ዘይርከብ ነገር የለን።
የቀንየለይ
ዮናታን ማትስ`
Dear Dehai members,
If each of us need to shares our knowledge, skills, and expertise to our country Eritrea.
We can create a powerful foundation. But knowledge alone is not enough.
What we need first is wisdom—the ability to apply knowledge effectively through the right methods.
So what are the methods?
Build a culture of learning Encourage curiosity, critical thinking, and problem-solving from early education.
Shift from memorization to understanding and application by teaching the theory of numbers.
We need collaborate and share knowledge so our scientists, teachers, engineers, and thinkers can work together.
Let's create platforms to exchange ideas.
Focus on practical solutions
Let's apply science and technology to real national challenges: agriculture, water, energy, health, and infrastructure.
Let's Invest in education and research Strengthen STEM education (science, technology, engineering, mathematics). Support innovation, experimentation, and local research.
Our long-term thinking can make us. responsible toward society.
Let's start small, scale smart Begin with small projects, test ideas, improve them, and expand.
Knowledge gives us power. But wisdom gives us direction—and method turns vision into reality.
Thank you
Yonatan Math
አብ ኤርትራ ኣልጎሪዝም ዝባሃል ንደቅና (ንቆልዑትና) ካብ ራብዓይ ክፍሊ ንላዕሊ ክንምህሮም ክንጅምር አለና። ንሐደ ዕማም ንክፍጽሙ ወይ ንክፈትሕዎ ንዝደልዩ ሕቶ ወይ ነገር ብከመይ መንገዲ ኣጋባብ መሰረት ተጠቂሞም ብዝተማሃርዎ ናይ ኣጋባብ ኣፋታትሓ (ኣልጎሪዝም) መምርሕታት ዝሓዘ ሚሂርና ንክፈትሕዎ ክሕግዞም ይክእል እዩ። ንዑኡ ክንምህሮም መጀመርታ ክለሰ ሓሳብ ናይ ቁጽርታት ንምህሮም፤ ንሱ ኣጋባብ ናይ ቁጽርታት ብከምይ ከም ዝራብሑ ቁጽርታት ዘምህር ኮይኑ፤ ንዑኡ ምስ ተማሃርካ፤ ንሱ ብከመይ መምርሒ ብ ኣሃዝ ተውጽ ይሕግዘካ። ንዑኡ ድማ ክትቀርጾ ስለ ዘለካ ብመልክዕ ቅርጺ (ስእሊ)፤ ነቲ መምርሒ ቁጽርታት እንዳ ሃብካ ትቀርጾ ይግባእ። ስለዚ ነዚ ኣጋባብ ብቁጽርን፥ ኣሃዝን(ፊደላትን)፥ ብቅርጽን(ስእሊን) መተረድ ኦ ሓደ ተማሃራይ፤ ንዝተፈላለየ ኣጋባብ ንዘድልዮ ነገራት ክትፈትሓሉ ይክእል ሓደ ተማሃራይ።
Thank you
Yonatan Math.
ዓይኒና
ኪኖ ምርኣይ፡ ዓይኒ እንታይ ትርእዮ፡እንታይ ትስእኖ ብዙሕ ግዜ ደቂ ሰባት ንዓለም ብሓሙሽተ ህዋሳት ማለት ምርኣይ፡ ምስማዕ፡ ምትንኻፍ፡ ምጥዓምን ምሽታትን ከም ዝረኽባ ንመሃረና። ካብዚኦም መብዛሕትኡ ግዜ ምርኣይ ከም ዝሓየለ እዩ ዝቑጸር። ብዓይንና ኣቢልና ነንብብ፡ ንመሃር፡ ንጓዓዝ፡ ንጽባቐ ነለልዮ፡ ኵንነት ድማ ንትርጉም። ራእይ ንዓለም ብኸመይ ከም እንርድኣ ይቐርጻ።
ሎሚ ግን ኣብ ጽቡቕ ባህሪ ዓይኒ ጥራይ ዘይኮነስ ኣብ ድሩትነቱ እውን ከድህብ እደሊ።
ብስነ ፍልጥት መዳይ፡ ዓይኒ ወዲ ሰብ ዜደንቕ እዩ—ግን ምሉእ ኣይኰነን። ኣዒንትና ንሓደ ጸቢብ ብርሃን [ባንድ ናይቲ ኤሌክትሮማግኔቲክ ስፔክትረም] ጥራይ እየን ክርድኣ ዝኽእላ፣ እዚ ድማ ዝርአ ብርሃን ኢልና እንጽውዖ (400 - 700 terahertz (THz) Frequency ~ ካብ 400 ክሳብ 700 ናኖሜተር ዝቑመቱ ኮይኑ፡ ብዝርአ ብርሃን ዝፍለጥ እዩ።)
ኪኖ እዛ ንእሽቶ መስኮት እዚኣ ሰፊሕ ኵንነት ኣሎ፥ ትሕተ ቀይሕ፥ ኣልትራቫዮሌት፥ ማዕበል ሬድዮ፥ ራጂ ኤክስ፥ ከምኡውን ጨረርታ ጋማ። እዞም ፍሪኩዌንሲታት እዚኣቶም ናይ ብሓቂ፡ ዝዕቀኑን ሓያላትን እዮም፡እንተኾነ ግን "ብዘይ ሓገዝ ንዓና ኣይንርኣየናን እዩ"።
እዚ ኣገዳሲ ሕቶ የልዕል፤ ካብቲ ኣዒንትና ዝረኣዮ ንላዕሊ ክንድዚ ዝኣክል ነገር እንተሃልዩ፡ ክንደይ ክውንነት እዩ ዝጎድለና ዘሎ?
ምዕባለ ደቂ ሰባት ወትሩ ካብ ተፈጥሮኣዊ ደረት ንላዕሊ እንርእየሉ መገድታት ምስ ረኸብና እዩ ዝስጉም።
ምርኣይ ብዛዕባ ዓይኒ ጥራይ ኣይኮነን- ብዛዕባ ምርዳእ እዩ። ንምርዳእ ድማ ጻዕሪን ፍልጠት ንምድላይ ድሌትን ኪኖ እቲ ብኡንብኡ ዝርአ ድልውነትን የድሊ።
እቲ ክንርእዮ ዘይንኽእል ነገር ዘይነበረ ኣይኮነን። መብዛሕትኡ ግዜ፡ ከመይ ጌርና ከም እንርኢ ክንመሃር ጥራይ እዩ ዝጽበየና።
ኣብ መደምድምታ ንዓይንና ዝሕግዝ ንገለ ሸነክ ንናይ ቁጠባና ንምሕያል ገለ ገለ ንኣሽቱ ነገራት ኣታ ኣታቲና ነንጥቀመሎም ቁሩብ ሓጋዚ ምኮነ ዝብል ሓሳብ ኣለኒ።
Thank you
Yonatan
Yonathanmath at gmail dot com
ኩሉ ንዓይ ===== ኩሉ መሬቱ ባሕሩ ሰማዩ ጠፈሩ እኽለማይ ማዓሩ ናተይ እዩ ንዓይ ዘሎ ትሕቲ ጸሓይ ናተይ እዩ ሃብተይ ሺሻይ ብጽሒተይ ዝሃበኒ ሓይለይ ዓርሞሾሽ ቕልጽመይ እወ ኹሉ ወርቁ ማዕድኑ ኦክስጂን ኣየሩ ነዳዲ በንዚኑ መሬት ዝዓቖሮ ኣብዚ ዓለም ዘሎ ናተይ'ዩ ናተይ ኣይትተንክፉለይ ይብል ኣሎ ጉማረ ስርዓት ዘበና ዝተጸለለ ብሕጊ ዓለም ሕንጊድ ዘይእለ ዕቡይ ትምክሕተኛ ዘየብሉ ዳኛ ሃዊኹ ዓለምና እንታይ ተሪፍዎ እዝጊሄር'የ ክብል ዝምሕር ዝቐትል ዓለም ዘማሓድር ድላዩ ዝገብር ኩሉ ገሪምዎ ዝብሎ ሓርቢትዎ ሓይሉ ደኺምዎ ይብል ኣሎ እዝግዮ ፈጣሪ ክኣልዮ
==== ኩሉ መሬቱ ባሕሩ ሰማዩ ጠፈሩ እኽለማይ ማዓሩ ናተይ እዩ ንዓይ ዘሎ ትሕቲ ጸሓይ ናተይ እዩ ሃብተይ ሺሻይ ብጽሒተይ ዝሃበኒ ሓይለይ ዓርሞሾሽ ቕልጽመይ እወ ኹሉ ወርቁ ማዕድኑ ኦክስጂን ኣየሩ ነዳዲ በንዚኑ መሬት ዝዓቖሮ ኣብዚ ዓለም ዘሎ ናተይ'ዩ ናተይ ኣይትጠሙቱለይ ይብል ኣሎ ጉማረ ልቡ ዝተረረ ዓለም ዘደንገለ ብሕጊ ዘይእለ እንታይ ተሪፍዎ እዝጊሄር'የ ክብል ዝምሕር ዝቐትል ዓለም ዘማሓድር ድላዩ ዝገብር ኩሉ ገሪምዎ ዝብሎ ሓርቢትዎ ሓይሉ ደኺምዎ ይብል ኣሎ እዝግዮ ፈጣሪ ክኣልዮ
ሺፍትነት ===== ሺፍትነት ብጋህዲ ዝጥሓሰ ዓለማዊ ሕጊ ተፈጺሙ ጭውያ መንግስቲ ብኣመሪካ ዘይብላ ቀይዲ እወ ተፈጺሙ ዘቖጥዕ! ዘሐፍር! ልብኻ ዘነድር ነውራም ኣብ ዓለም ዘኾንን ዕብዳን'ዩ ጽላለ ዘይብሉ ጠገለ መራሒ ክጭወ ኲናት ዘይውዓለ ዝገርም'ዩ! ኣብ ክንዲ ዝእረም ዝደጋገም ገበን ኣብ ቡዙሓት ሃገር እወ ተፈጺሙ ኣብ ኢራቕ ኣፍጋኒስታን ሓይሊ ዓመጽ ብምጥቃም ኣብ ሶርያ ኣብ ሊብያ ኣብ ቃዛ ሶማልያ ብመደብ ብሕርያ ወንጀል ኣመሪካ፡ ይደጋገም ኣሎ ስስዐ ዘንቀሎ ብስዉር ብጋህዲ ልብኻ ዘድሚ ሞት ዕንወት ዓዳሚ እቲ ለባም ፈታው ሰላም ይብል ኣሎ ዓገብ ዓመጽ ወራር ብመደብ ዘየብሉ መኽሰብ ምንጪ ዕንወት ከልበትበት ብዝኾነ ሕጊ ፍትሒ ይንገስ ብስርዓት ይቀለስ ይከበር ኣይፍረስ
ተዝምርመር ======= መራሕ ኢትዮጲያ ፕራይም ሚኒስተር ተዝፍተሽ ርእሱ ተዝምርመር ብሓካይም ፈላጣት ኣብ ዓለም እወ ተዝምርመር ብለባማት ዓበይቲ ወለዲ ብኣቕሺሽቲ ባረኽቲ ቀደስቲ ኣብ ሆስፒታል ኣብቲ ባይቶ ዓዲ ብርግጽ! ዓቢዱ'ዩ ተጸሊሉ ምበሉ ብሓደ ድምጺ ብዘይጥርጥር ብጭቡጥ ብግልጺ 'ቶም ስዓብቱ ኩሎም ዝገደዱ ብቕዓት-ኣልቦ ሚዛን ዝሰሓቱ ክልተ ሓደ ኣብ ሓሶት ዘዅድዱ እወ ኩሎም ሓደ ወረርቲ ኣስፋሕፋሕቲ ጸረ-ሰላም ዕሱባት ከደምቲ ዘይቅይዶም ናይ ዓለምና ሕጊ
እንተ ሓሰብኵኦ እኮ፡ ተታሊለ። ብዛዕባ ሕሳብ፡ብፍላይ ድማ፡ እቲ ሓቀኛ ኣገባብ ኣቃርጻ ኡ፡ ንነዊሕ እዋን ዝተማህረ ናይ ሓሶት ትምህርቲ እሞ ዘየጠራጥር ሓቂ ክኸውን እሞ ሕሰብ። ሎሚ ኣብዚ መጺአ ዘለኹ ኵንነት ዘመናዊ ዘመንናን ከመይ ጌርና ኣቀራርባና ከነመሓይሾ ከም እንኽእልን፡ ሕሳብ ብግቡእ መንገዲ ምምሃር ክጅር እየ ኣብ ኤርትራ። ከምኡ ብምግባርና ነቲ ኣድማሳዊ ቋንቋ ማለት ሕሳብ ተጠቒምና ኣብ ስነ ፍልጥትን (ሳይንስን) ስነ ኪነትን (ቴክኖሎጅን) ክንስጉም ንኽእል መታን።
ብ1982 ወዲ 12 ዓመት ኣብ ዝነበርኩሉ እዋን፡ ዝሓሸ ትምህርቲ ንምርካብ ካብ ኤርትራ ወጺአ ናብ ምዕራብ ኣምሪሐ። ኣብቲ እዋን’ቲ ሊቅ (ሳይንቲስት) ኮይነ ናብ ዓደይ ተመሊሰ ንንኤርትራ ብስነ ፍልጥት (ብሳይንስን ብቴክኖሎጅን) ንቕድሚት ንምስጓም ብዝነበረኒ ተስፋ ተሓጒሰ። ምዕራባውያን ናይ ትምህርቲ ጥርዚ ከም ዘቕርቡ እኣምን ነይረ። ሽዑ፡ መሰረታዊ ነገራት ጥራይ እየ ዝሕዝ ነይረ፡ ኣብ ሕሳብን ስነ ፍልጥትን ምሁራዊ ትምህርትታት ብዕምቆት እናኣዕመቕኩ ምስ ከድኩ ግን፡ ሓደ ነገር ተሰሚዑኒ። እዚ ኩሉ ፍልጠት እናሃለወ ንባዕለይ ናብ ምሁር ወይ ሊቅ (ሳይንቲስት) ኣይቀየረኒን። እዚ ድማ ኣዝዩ ኣጨነቐኒ፣ ስርዓተ ትምህርቶም ድማ ክጠራጠር ጀመርኩ።
ንነፍሲ ወከፍ ዝመሃሩኒ ኣምር ኣብ ሕቶ ምልክት ከእትዎ ጀሚረ፡ ዕላምኡ እንታይ እዩ ነይሩ፧ መምህራን ደሓራይ ክጠቕመካ እዩዕ ዝብል መመኽነይታታት ሒዞም ይህቡኒ ነበሩ። ስለምንታይ ከም ዝመሃሮ ግን ክርድኣኒ ደለኹ፣ ትርጉም ብዘለዎ መንገዲ ኣብ ግብሪ ከውዕሎ። ብፍላይ ኣብ ሕሳብ ኩሉ ነገር ኣብ ሀንለን ፈራቂ፡ ተቐሪጹ፡ ውጽኢቱ ድማ ጥዉይዋይን ማዕበልን ዝመስል ኣቃርጻ እዩ። ንነብሰይ እዚ ኣብ ሓቀኛ ህይወት መዓስ እየ ክጥቀመሉ፧ ጥርጣረታተይን ዘይሕለል ሕቶታተይን ኣብ መወዳእታ ናብቲ ሓቀኛ ኣገባብ ኣቃርጻ ሕሳብ እዩ ኢለ ዝኣምነሉ መንገዲ ኣምሪሑኒ። ብኣጋጣሚ እዩ ጀሚሩ፣ ኣብ ርእሰይ ቁጽርታት ከመይ ጌረ ከርብሖም መንገዲ ከም ዝሰርሕ ምስ ፈለጥኩን ነቲ መሰረታዊ ስነ፡መጐት ምስ ኣቃላዕኩን ምስጢሩ ክቃላዕ ጀመረ።
ንመምህረይ (ፕሮፌሰራት) ገጢመዮም፡ ንምንታይ ኣብ ክንዲ ኣብ ካልኩለስን ውህደትን ምትኳር፡ ብሓንጎልና ቁጽርታት ክነራብሕ ከም ንክ እል ዘይትምህሩና፧ ንዑ ኡ ድ ኣ ቀማሪት ማኪና (ካልኩሌተር) ኣለና እንዶ ኢላ መለሰትለይ። ኣብታ ዝበለታ ህሞት እቲ ቀማሪት ማኪና (ካልኩሌተር) ንባዕላ ብከመይ ጌራ ውጽኢት ትረክብ፧ ምኽንያቱ ስነ፡መጎት ስለ ዝፈልጥዕ ኢለ መልሲ መጻኒ። ካብ ሽዑ ጀሚረ ታሪኽ ሕሳብ ንምጽናዕ ንነብሰይ ወፍየ ንሓሙሽተ ዓመት ። ኣብ መፋርቕ 1600ታት፡ ሕሳብ ምቅራጽ ዝስኣልሉ ኣገባብ ዓሚቝ ለውጢ ከም ዝነበረ ረኺበ። ረነ ዲካርጽ ብ1637 ሀንለን ፈራኪ (x and y-axis) ምሂዙ ነይሩ፣ ድሕሪኡ ነዊሕ ከይጸንሐ ድማ ኣይዛክ ኒውተንን ጎትፍሪድ ዊልሄም ላይብኒዝን ሀንለን ፈራኪ (x and y-axis) ክብርታት ብምምዳብ ነዚ ሃኒጾም። ንናይ ሕሳብ ዝምድና (ፋንክሽን) ከም ጥዉይዋየትን ማዕበልን ዓቃርጻ ዝዓይነቱ ክስእሉ ጀመሩ። ኒውተን ኣብዛ ኣርእስቲ ዝጸሓፋ ናይ መጀመርታ መጽሓፉ ከይተረፈ *ኣገባብ ፍላክሽን* ዝብል ኣርእስቲ ሂብዋ፣ ምኽንያቱ እቶም ክብርታት ካብ ነጥቢ ናብ ነጥቢ ይቕየሩ ስለ ዝነበሩ፣ እቶም ቦታታት (ኮርዲኔ፡ ወይ ነጥብታት፡ክተኣሳሰሩ ከለዉ ጥዉይዋይ ፈጥሩ ብምንባሮም።
እቲ ሓቀኛ መበገሲ ሕሳብ ኣቃርጻ ግን ኣብ ጥዉይዋይን ወይ ማዕበል ዓይነት ኣይኮነን። እቲ ምዝንባል ብረነ ዲስካርድ፡ ብሀንለን ፈራኪ ብምትእትታው ጥራይ እዩ ዘጋጠመ። ንልዕሊ ፫፷ ዓመታት፡ ሕሳብ ብሓቂ ብኸመይ ይቅረጽ ኣሎ ኣብዚ ሰዓት ከም ዘለዎ ተታሊልና ኢና። ሕሳብ ኣድማሳዊ ቋንቋ እንተኾይኑ፡ ንድፊ መጥልዕ ሰለዳ ሰርኪዩት ኣብ ግምት ኣእትውዎ፡ ስነ፡መጐቱ እንታይ እዩ፡ ስለምንታይከ ከም ጥዉይዋይን ወይ ከም ምማዕበን ዝዓይነቱ ዘይውከል ይቅረጽ ኣሎ፧ ቡልያን ኣልጀብራ ካበይ መጺኡ፧ ነዚ ታሪኽ ዝምህር ሰብ የለን፤ ምስጢር ተዓቂቡ ኣሎ።
ብሓቂ ኣብ ስነ ፍልጥትን ስነ ኪነትን (ሳይንስን ቴክኖሎጅን) ክንስጉም እንተ ደሊና፡ ነቲ ሓቀኛ ኣገባብ ኣቃርጻ ሕሳብ ክንሓቑፎን ክንምህሮን ኣሎና። ሽዑ ጥራይ ኢና ምሉእ ዓቕሙ ክንከፍቶ እንኽእል።
Yonathanmath at gmail
ኩቡራት ኤርትራዊያን
ዝተማሃርና እኮ፥ ንነብስና ከምእዉን ንህዝብና ብዓቢኡ ድማ ንሃገርና ኢና። ስለዚ ንሃገርና ዝኮነ ሕጽረት ናይ ጽዓት ከየጋኒፋ ኣድላዪ እንተ ኮይኑ ዋሕስ ዘለዎ ንሎሚን ንመጻኢ ወለዶ፣ ናይ ኒክለራዊ ጸዓት ንኤርትራ ክነዉሕሰላ ንክእል ኢና። ብከመይ ነክሶ፥ ብምንታይ ንዕቅኖ ንሓይሉን ንምንቅስቃሱ ንዑኡ ዝከውን ናይ ሕሳብ ቁጽሪ መምሪሒ ኣሎ። ኑክለራዊ ጽዓት እንተ ኣለና ድማ ሓይሊ ኣለና ማለት እዩ። ምስኡ ዝመጽእ ነገራት፣ ጥንቃቀ፣ ዘረባ ቡዙሕ እዩ፣ እንተኮነ ግን ብዘይ ጽዓት ፋብሪካታት፣ ስራሓት ቡዙሕ ክስራሕ ኣይካኣልን እዩ። ስለዚ ኑክለራዊ ጸዓት ዊዒሉ ሓዲሩ ከዲሊየና እዩ። እቲ ዕላማ ነቲ ማዕድናዊ ሓመድ ብከመይ ኣንኪስካ ምንቅስቃስ ምፍጣር ኢዩ። ንዑኡ ድማ ዘገልግል ናይ ሕሳብ ቁጽሪ ኣሎ። ብሓንሳብ ተወዲብና ንጀምሮ ይብል።
Awet NiHafash
Yonatan Math
ክነብር ነርዎ! ======== ኣብዛ ዓለም ኩሉ ይቀያየር ከጽልኣካ ናይ ተፈጥሮ ነገር ገለን ይሓልፍ ገለን ይፍጠር ይውለድ ይመውት ተር ከም ዓተር ኣይግባእን ኩሉ ክሓልፍ ክመውት እቲ ተጋዳላይ እቲ ዉፉይ ህርኩት ሃገሩ ኣፍቃሪ ኣብ መኸተ ዕዉት ተጋዳላይ፡ ክነብር ነርዎ ጻምኡ ክርኢ ክሕጎስ ከዐርፍ ከማእዝን ተካኢ ኤርትራ ክሪኣ ማዕቢላ መጻኢ እወ ጨልግድ፡ ፍጹም ኣይግባእን ክሓልፍ ክስዋእ ኣብቲ ገድሊ ኣብቲ መኸተ ኣብቲ ህንጸት ኮይኑ እንድዩ ሞባእ ኣለኹ ኢሉ ንፍትሒ ክዋጋእ ብርግጽ! ተዋጊኡ ኣዋጊኡ ኣቃሊሱ ተቓሊሱ ደም ረሃጹ ክዕዩ ኣፍሲሱ ምስ'ታ ጂግና መጋድልቱ ተጋዳላይ - ይካኣሎ ዋርሳይ ዝተቓለሰ ኣንጻር ከዳዕ ጣልማይ ዝመከተ ኣንጻር ሸርሒ ኣባይ ይምበር ድኣ - ሎሚ ይዅን ዳሕራይ ንዘልኣለም ከምዚ ምድሪ ሰማይ
ጽንብል 50 ዓመት
ፍልጠት ናይ ሕሳብ፡ ታሪኹ፡ መሰረታቱ፡ ሓድሽ ኣገባባት ኣቃርጻን ተግብራዊ ኣተገባብርኡን ከካፍልን ከሰጋግሮን ናብ ኤርትራ።
ኣቃውማ ብዙሓት ፊደላትን ቁጽርታትን ብኸመይ ቅርጺ መትከላት ከም ዝገልጽ፡ እዞም ሓሳባት ካበይ ከም ዝመጹን፡ ሕሳብ ኣብ ከባቢና ንዘሎ ዓለም ብዝበለጸ ንምርዳእ ብኸመይ ክሕግዘና ከም ዝኽእልን ክድህስስ እደሊ።
ብተወሳኺ ስነ ፍልጠት (ሳይንስን) ሕሳብን ዘመናዊ ስነ ኪነት (ቴክኖሎጂን) ንኤርትራ ብዓይኒ ዓይኒ ዘይርአ ማዓድን (ንብረት) ንምፍላጥ ዝሕግዙ ሜላታት ሓዊሱ ንማዕድናዊ ጸጋታትና ንምልላይን ንምምዕባልን ብኸመይ ክሕግዛ ከም ዝኽእል ክድህስስ እደሊ።
ብዓቢኡ ድማ፡ ሕሳብ ጸዓትን ንጥረ ነገርን ምርዳእ፡ ንመጻኢ ስርዓታት ጸዓት ኤርትራ፡ እንተላይ ነቲ ብድሕሪ ኒዩክለራዊ ጸዓት ዘሎ ስነ ፍላጠት (ሳይንሳዊ) መትከላት፡ ሓድሽ ተኽእሎታት ብኸመይ ክኸፍት ከም ዝኽእል ከርኢ እደሊ።
ሕሳብ ናይ ቤት ትምህርቲ ትምህርቲ ጥራይ ኣይኮነን። ተፈጥሮ፡ ስነ ፍልጥት (ሳይንስ)፡ ስነ ኪነት (ቴክኖሎጂ)፡ ጸዓት፡ መጻኢ ኤርትራ ንምርዳእ ዝሕግዝ ቋንቋ እዩ።
ዮናታን ሰሎሙን
ጽንብል 50 ዓመት
ዓወት ንሓፋሽ